Odliczanie podatku naliczonego od WNT, importu usług i odwrotnego obciążenia niezgodne z prawem UE

Regulacje ustawy o VAT dotyczące odliczania podatku naliczonego od transakcji WNT, importu usług, a także usług i dostaw, dla których podatnikiem jest nabywca, są niezgodne z prawem unijnym. Tak wynika z opublikowanego właśnie uzasadnienia wyroku WSA w Krakowie z 27.09.2017 r., sygn. akt I SA/Kr 709/17.

Dla przypomnienia, w świetle art. 86 ust. 10 i 10b ustawy o VAT w ich aktualnym kształcie, podatnicy mają prawo uwzględnić podatek naliczony w tej samej deklaracji, w której rozliczają podatek należny od ww. transakcji (czyli za okres powstania obowiązku podatkowego), jeśli kwota podatku należnego zostanie ujęta w terminie 3 miesięcy od końca miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy. W przypadku, gdy warunek ten nie zostanie spełniony, podatek naliczony z tytułu WNT, importu usług czy dostaw objętych odwrotnym obciążeniem, powinien zostać wykazany „na bieżąco” – za okres, co do którego nie upłynął jeszcze termin do złożenia deklaracji VAT-7.

WSA orzekł, że wymogi te są nie zgodne z dyrektywą 2006/112/WE. Odwołano się, przede wszystkim, do zasady neutralności VAT, rozumianej w kontekście orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zgodnie z tą regułą, podatnik nie powinien ponosić faktycznego ekonomicznego ciężaru podatku, czemu służy prawo do odliczenia podatku naliczonego. Przesunięcie w czasie terminu rozliczenia podatku naliczonego, przy konieczności wykazania należnego wstecz (do czego w części przypadków prowadzą obecne uregulowania ustawy o VAT), może wiązać się z koniecznością zapłaty odsetek. Stanowi to nieuzasadnioną dolegliwość ekonomiczną dla podatników, co zdaniem Sądu jest sprzeczne z zasadą neutralności.

Przyjęcie stanowiska WSA, powoduje, że podatek naliczony z tytułu transakcji WNT, importu usług, a także usług i dostaw, dla których podatnikiem jest nabywca będzie zawsze wykazywany razem z podatkiem należnym. Będzie tak nawet jeśli wykazanie podatku należnego nastąpi poprzez wsteczną korektę deklaracji, złożoną do upływie 3 miesięcy od końca miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy.

ECDDP przychyla się do argumentów podnoszonych przez WSA w Krakowie, niemniej orzeczenie to jest nieprawomocne. Należy spodziewać się, że kwestia ta będzie rozpoznawana przez Naczelny Sąd Administracyjny. Do czasu wydania rozstrzygnięcia przez NSA, postępowanie zgodnie z ww. wyrokiem WSA, wiąże się z ryzykiem podatkowym. Poinformujemy Państwa, gdy wyrok NSA w tej sprawie zapadnie.

Wyrok wraz z uzasadnieniem jest dostępny tutaj.